Wykłady - porady praktyczne

1. Cele wykładu

Faraday_Michael_Christmas_lecture_detail.jpg

Cele wykładu:

  • zainteresowanie tematem,
  • wyjaśnianie trudnych koncepcji,
  • wskazywanie odniesień do podręcznika (samodzielna praca)
  • ukazywanie innej perspektywy niż podręcznikowa
  • przygotowanie do samodzielnej lektury

Nie jest celem wykładu:

  • wyczerpanie tematu,
  • powolne mówienie pozwalające na zapisanie każdego słowa,
  • podanie listy faktów.

Na podstawie: Hayo Reinders, Marilyn Lewis, Alison Kirkness, Good Teacher, Better Teacher, Perceptia Press 2010, s. 17-18.

2. Prezentacja/referat/wykład – pokrewne formy ekspresji

a) prezentacja

  • zajmuje kilka-kilkanaście minut,
  • niekoniecznie związana z kontekstem naukowym,
  • konieczność walki o uwagę słuchaczy

b) referat

  • z reguły dłuższy i bardziej zaawansowany od prezentacji
  • skierowany do osób zainteresowanych, ale trzeba wziąć pod uwagę deficyty uwagi związane ze zmęczeniem odbiorców

c) wykład

  • najdłuższa forma: 45 lub 90 minut (rzadziej zdarzają się dłuższe)
  • skierowany do osób zainteresowanych
  • wymaga uwagi ze względu na wprowadzanie dużej ilości nowych informacji

d) pokrewieństwo technik – we wszystkich przypadkach stosujemy podobne narzędzia

3. Trzy podstawowe formy wykładów

Laurentius_de_Voltolina-medieval%20lecture.jpg
Typ Charakterystyka
wykład czytany (klasyczny) wykładowca czyta, niekiedy tylko dodaje coś do tekstu (brak interakcji)
styl konwersacyjny wykładowca prowadzi specyficzną konwersację z audytorium, zaproszenia do pytania (maksymalna interakcja);
zalety: angażuje słuchaczy, pytanie zwraca uwagę na problem, pobudza do myślenia;
wady: nie nadaje się do dużych grup, nie nadaje się do trudnych tematów, wymaga doskonałego przygotowania, pewności siebie i szerokiej wiedzy
styl retoryczny wykładowca co jakiś czas stawia pytania retoryczne (średni stopień interakcji);
zalety: angażuje słuchaczy, pytanie zwraca uwagę na problem, pobudza do myślenia, pozwala utrzymać uwagę, nadaje się do małych i dużych grup
wady: nieumiejętnie wykonanie powoduje utratę specyficznych zalet

Na podstawie: Hayo Reinders, Marilyn Lewis, Alison Kirkness, Good Teacher, Better Teacher, Perceptia Press 2010, s. 18-19.

4. Prezentacja – ważne liczby

Co warto zapamiętać:

  • wyzwanie: zmiany w możliwości słuchaczy (mniejsze skupienie, zalew informacji),
  • inny punkt widzenia słuchaczy, inny wykładowcy.

Więcej na ten temat (po angielsku).

5. Rola interaktywności

Warto przemyśleć, dlaczego interaktywność jest ważna podczas zajęć.

  1. Czym dla mnie jest interakcja?
  2. Dlaczego interakcja jest wartościowa?
  3. Czy w każdej sytuacji wykładowej interakcja jest niezbędna?
  4. Czy interakcja może przeszkadzać? Komu?

6. Techniki aktywizacji grupy

Elementy interaktywne podczas zajęć:

  1. pytania zamknięte (odpowiedź: TAK/NIE; ograniczenie: nieśmiałość)
  2. pytania otwarte (doskonałe podczas ćwiczeń; cel: pobudzanie myślenia; ograniczenie: nieśmiałość)
  3. pytania retoryczne (cele: skupienie uwagi, pobudzanie myślenia)
  4. zadania w parach
  5. zadania w większych grupach
  6. "burza mózgów"
  7. wzajemna ocena
  8. wspólne projekty

7. Popularne błędy

Dobrą metodą uczenia się, jest uczenie się na błędach. Najlepiej na cudzych. Proszę prześledzić poniższą prezentację o błędach nowicjuszy.

Tu dowiesz się więcej na temat 10 popularnych błędów (po angielsku).

8. Kryteria oceny mini-wykładów

  1. poprawność kompozycji (istotne elementy, poprawność projektu jednostek prezentacji, opracowanie techniczne)
  2. poprawność opracowania (odpowiednie opracowanie językowe, odnośniki)
  3. stosowanie elementów interakcji
  4. wprowadzanie/utrwalanie specjalistycznego słownictwa
  5. opanowanie istotnych elementów wykładu (wprowadzenie, plan, nawigacja, podsumowanie)

9. Przydatne pomysły

Wskazówki na temat projektowania prezentacji multimedialnych można znaleźć w moim podręczniku do metodyki pracy naukowej - rozdział: Zasady tworzenia prezentacji multimedialnych

Warto pamiętać o ogólnych wskazówkach polepszających wykłady:

  • tempo wykładu powinno być umiarkowane, należy modulować głos
  • wyjaśnienie abstrakcyjnych koncepcji przy pomocy jasnych przykładów,
  • odniesienia do codzienności/praktyki/powszechnie znanych wiadomości,
  • wprowadzanie specjalistycznych pojęć (definicje wprost lub kontekstualne) i poprawne używanie ich

52 pomysły na dobrą prezentację



52 Presentation Tips (The Best of 2013) from soappresentations

Więcej na temat prezentacji w Prezi - zob. moduł 'Prezi - nowe podejście do prezentacji'